We hebben een probleem: er zijn te weinig leraren in Nederland. En dat terwijl het zo’n mooi beroep is. Peter Blanken en Sylke van der Broek, beiden docent en lid van de werkgroep havo-educatie op Carmelcollege Emmen, beamen dit. Het beroep leraar verdient meer credits. Maar ook leerlingen Amy (havo 4) en Vera (atheneum 4) vinden het fantastisch om voor de klas te staan. Hoe ze daarachter kwamen? Zij volgen het extra vak havo-educatie, waarbij ze alvast mogen proeven aan educatieberoepen in het onderwijs, en in de cultuur-, sport- en natuursector.

Natuurtalenten

Voordat Amy en Vera voor de klas op de foto gaan, ontstaat er een gesprek op de gang. “Is het leuk om docent te zijn?”, vraagt Amy aan Peter en Sylke. Goeie vraag, wat is er eigenlijk zo leuk aan docent zijn? Peter: “Elk beroep heeft natuurlijk voor- en nadelen. Maar ik vind het heel leuk. Het is zo veelzijdig, geen dag is hetzelfde.” Alsof ze nooit anders hebben gedaan, houden Amy en Vera daarna een praatje voor de voor hun onbekende brugklas.

De juiste mensen op de juiste plek

Carmelcollege Emmen was een van de circa tien pilotscholen in Nederland die met een driejarige subsidie het vak havo-educatie opzette. Met geld en eindtermen, maar zonder lesmethode moesten ze aan de slag. Het vak zou moeten bijdragen aan het tegengaan van het lerarentekort, en aan uitval op de docentenopleidingen en pabo. Of dit lukt is lastig te zeggen, maar  Peter en Sylke zien al mooie resultaten. 
Peter: “Mijn doel was niet zozeer het oplossen van het lerarentekort. Dat is nogal een grote opdracht. Maar wel dat leerlingen écht een meer gedegen keuze maken. Dat we de juiste mensen op de juiste plek krijgen.” Sylke vult hem aan: “Leraar zijn verdient een betere reputatie. Daarom is het mooi dat er meer aandacht komt voor het werkveld educatie. Het is niet alleen lesjes draaien, maar zoveel meer. Ze leren ook de andere kanten van het vak: professioneel gedrag, contact leggen, lessen voorbereiden en jezelf presenteren. Ook theorie zoals ‘de 5 rollen van de docent’ komt aan bod.”

Wereld aan mogelijkheden

Ook de andere sectoren, natuur en cultuur, komen voorbij. Zo krijgen ze een kijkje achter de schermen bij dierenpark Wildlands, uitleg bij de bibliotheek over educatieve spellen voor scholen, en een rondleiding bij FC Emmen. Vera: “Een trainer vertelde welke kwaliteiten je moet bezitten om er te kunnen werken. Er bestaat zelfs een baan waarbij je eetprogramma’s maakt voor sporters!” 
Toen Amy hoorde over het vak havo-educatie, wist ze het meteen: “Oh mijn god, dit moet ik doen! Ook al wil ik eigenlijk stewardess worden. Ik begon wel te twijfelen toen we een gastles kregen over internationaal docentschap. Je zou maar lesgeven over de hele wereld! Als ik terugdenk waren de stages écht mijn highlights. Vooral groep drie, vanwege de combi van het schattige kinderlijke maar dat ze ook heel graag willen leren.”
Vera: “Ik kwam erachter hoeveel banen er zijn. Daardoor realiseer ik me dat er zoveel te kiezen is. Voor iedereen is wel wat te vinden! Voor mij was het een bevestiging om het basisonderwijs in te gaan. Dit wist ik al op de basisschool, want daar wilde ik altijd iedereen helpen.”

Ontwikkelen op een andere manier

Aan het einde van de rit is er een portfoliogesprek, vertelt Peter. “Hierin laten ze een flinke groei zien. Ze komen erachter waar ze wel en niet goed in zijn, en wat ze leuk vinden of juist niet. Ze ontwikkelen zich door dit programma op een andere manier. Ook al is de uitkomst dat educatie niets voor ze is, dan is dat heel waardevol.”

We gaan door

De subsidie stopt binnenkort, maar Carmelcollege Emmen niet. Sylke: “Het vervolg staat nog in de kinderschoenen. We kijken nu of we het vak kunnen onderbrengen in het vak praktijkgericht programma Maatschappij (pgp-M). We gaan sowieso door.” Peter is trots: “In een korte tijd groeiden we van niets naar een heel mooi programma. De groep leerlingen die meedoet, is laaiend enthousiast.” 
Is het probleem van het lerarentekort hiermee opgelost? “Dat niet”, denkt Sylke, “maar zowel po, vo als het hoger onderwijs heeft hier baat bij omdat leerlingen een meer bewuste keuze maken voor het vak. En het is natuurlijk leuk om ons mooie vak op deze manier door te geven.”

Meer weten over het vak havo-educatie op Carmelcollege Emmen? Neem dan contact op met Peter en Sylke, via [email protected] of [email protected].

Tekst: Daphne Razi
Fotografie: Niki Kits-Polman