Het schooljaar begint. Dat betekent de start van een lichting leerlingen die voor het eerst kennismaakt met 'de middelbare'. Nieuwsgierig stappen ze de school binnen, klaar voor een nieuwe fase. Een grote stap: enerzijds blij met de toegenomen vrijheid, maar onderzoeken naar het welzijn van onze leerlingen tonen dat er ook spanningen zijn.

Stress door Somtoday

Jongeren ervaren in toenemende mate stress. De oorzaken zijn verschillend. Denk aan oorlogen, klimaatverandering en krapte op de huizenmarkt. Ontwikkelingen waar we vanuit school geen of nauwelijks verandering in kunnen brengen. Waar we wél wat mee kunnen, is werken aan de veerkracht van leerlingen.

Maar wist je dat leerlingen ook stress ervaren door hoe we omgaan met onze leerlingvolgsystemen op hun mobiele telefoons? Ik sprak hierover met Ina Koning en Maartje van Stralen, Universitair Hoofddocenten in resp. Ontwikkelingspedagogiek en Gezondheidswetenschappen bij de VU. Ze gaven aan dat er steeds meer wetenschappelijk bewijs is over de impact van telefoongebruik op de schoolprestaties en op het welzijn van jongeren. Zo heeft de telefoon invloed op concentratie, slaap, mentaal welzijn en lichamelijke gezondheid. Uit deze onderzoeken blijkt dat meldingen uit schoolapps, zoals Somtoday, óók invloed hebben op de nachtrust en mentaal welzijn van scholieren. Hoe zit dat? 

Feiten en cijfers

Uit een steekproef blijkt dat 63% van de scholieren geregeld ’s avonds laat meldingen via de schoolapp ontvangt over huiswerk, cijfers en/of roosterwijzigingen. Door deze meldingen ervaren ze stress, gaan ze piekeren en liggen ze langer wakker. Ook gaf 75% aan dat ouders deze meldingen ook ontvangen en meekijken met hun cijfers, huiswerk en roosters. Hierdoor ervaren ze meer druk vanuit hun ouders. Omdat veel scholen een smartphonebeleid hanteren, weten ouders het cijfer vaak ook nog eens eerder dan de leerling zelf. Het resultaat? Leerlingen zitten minder goed in hun vel, slapen slechter, wat weer invloed heeft op hoe ze het op school doen.

Uitgesteld cijfers publiceren

We moeten wat met dit signaal. Daarom introduceert Somtoday vanaf het derde kwartaal van 2025 een nieuwe functionaliteit: uitgesteld cijfers publiceren. Hiermee kun je op locatieniveau regelen wie wanneer het cijfer ziet.
Hoe wij deze nieuwe functionaliteit gaan inzetten? Dat wordt een mooi vraagstuk. Alleen voor toetsweken of ook bij tussentijdse toetsen? Hoeveel eerder krijgt de leerling het cijfer te zien dan diens ouders? Maken we wel of geen onderscheid tussen onder- en bovenbouw? En zo ja, op grond waarvan? 

Wij gaan er op onze scholen mee aan de slag. Grijpt jouw school ook deze kans aan om Somtoday anders in te zetten? Dan zorgen we er hopelijk samen voor dat stress bij leerlingen op dit vlak vermindert of zelfs voorkomen wordt!


Marjan Weekhout
Rector Twents Carmel College

Werkt bij Carmel sinds: Januari 2016.
Houdt van: Het buitenleven, tuinieren, fietsen (spinning en gravelbike).
Bijzonder: Ik vis graag. Mijn grootste vangst is een rog met spanbreedte van 180 cm.


Fotografie: Niki Kits-Polman