Bij de totstandkoming van enkele teksten in het aprilnummer van Carmel Magazine zijn onderstaande bronnen gebruikt.

Rubriek Standpunt (pagina 4)

• ‘We moeten niet al te zeer op de traditie leven, dat wordt zo gauw sleur. We moeten bewust door het leven gaan. De tijden veranderen, heel de maatschappij rondom ons verandert, we moeten er rekening mee houden, dat bij wijziging daarvan ook veranderingen optreden in de eisen ons gesteld….’
  Bron: Brandsma, T. ‘Ideaal voor den katholieken onderwijzer’ (ongedateerd). 
  https://titusbrandsmateksten.nl/ideaal-voor-den-katholieken-onderwijzer, 21.02.2022.
• ‘Nu is men dit, dan weder dat. Zichzelf is men niet meer. De eene volle harmonische levensopvatting ontbreekt al te zeer (…). Het leven is nu eenmaal anders en menschen zijn nu eenmaal niet allen gelijk en beantwoorden niet aan een toevallige constructie of idee. Reeds het kind is een in elk individu onderscheiden natuur en het helpt ons niet, als wij alle verschillen die er zijn (…) zouden willen voorbijzien. Wij hebben de jeugd te nemen, gelijk zij is.’
  Bron: Brandsma, T. ‘Feestrede ter gelegenheid van het 12,5-jarig bestaan van het Sint-Joriscollege te Eindhoven. Woensdag 30 april 1930.’ 
  https://titusbrandsmateksten.nl/feestrede-sint-joriscollege-eindhoven/, 21.02.2022.
• Dat houdt in dat ‘het kind zoveel mogelijk zichzelf [moet] vormen, maar met de hulp, de leiding, de voorlichting van anderen. Wij moeten rekening houden met de eigen redelijke natuur van het kind en niet naar onze zin willen buigen wat een eigen zin kan en mag hebben…’
  Bron: Brandsma, T. ‘Meer liefde in de opvoeding’, 1926. https://titusbrandsmateksten.nl/meer-liefde-in-de-opvoeding/, 21.02.2022.
• Er is immers een ‘harmonische ontwikkeling van het gehele kind, dat niet op school beschouwd moet worden alsof het alleen maar hersenen heeft, maar als mens.’
  Bron: Brandsma, T. ‘Ideaal voor den katholieken onderwijzer’ (ongedateerd). 
  https://titusbrandsmateksten.nl/ideaal-voor-den-katholieken-onderwijzer, 21.02.2022.
• Dat verklaart uiteindelijk die belangrijke mantra die jullie allemaal kennen: ‘Kennis is nog maar de halve ontwikkeling.'
  Bron: Geest, W. van der, De Organisatiecultuur van Carmel, 1922-2000, 76. Dit betreft de manuscriptversie dd. 02.12.2021 van de dissertatie waarop Van der Geest in 2022 hoopt te promoveren.

Artikel 'In het spoor van Titus Brandsma' (pagina 6)

• Na zijn priesterwijding in 1905 vertrekt Titus naar Rome, om er aan de pauselijke universiteit, de Gregoriana, theologie te studeren. Hij blijft van daaruit in Nederland publiceren. Uit zijn artikelen blijkt grote betrokkenheid bij de pogingen om het bestaan van de arbeiders te verbeteren.
  Bron: https://www.ru.nl/titusbrandsmainstituut/onderzoek/intellectuele-biografie-titus-brandsma/vm-intellectuele-biografie-titus-brandsma/nooit-eerder-gepubliceerde-artikelen-titus/ Geraadpleegd 28.02.2022.
• Eenmaal gepromoveerd, in 1909, neemt hij verblijf bij de karmelieten in Oss. Daar toont hij zich buitengewoon actief. Hij wordt hoofdredacteur van het dagblad De Stad Oss, zet zich in voor de missie en doceert aan de door de karmelieten gestichte Handelsdagschool.
  Bron: https://www.ossecanon.nl/Theme.aspx?id=252ad33d-167a-45fb-8197-9300f8e05722&sid=5a0e7db8-c211-4c63-8c10-9d7e7afe346c. Geraadpleegd 27.02.2022.  
• Tussen de scholen in Oss en Oldenzaal, die allebei na de zomer van 1923 beginnen, bestaat meteen een opmerkelijk verschil: Oldenzaal laat meisjes toe, Oss daarentegen niet. De karmelieten scharen zich daar achter de officiële lijn van de katholieke kerk, die jongens en meisjes uit elkaar wil houden.
  Bron: Uit de encycliek Divini Illius Magistri (Over de christelijke opvoeding), uit 1929 van paus Pius XI: ‘De Schepper heeft een volkomen samenleven van de beide geslachten slechts in de eenheid van het huwelijk verordend en bepaald, en in het gezin en de maatschappij een min of meer onderscheiden samenleven. (…) het verschil in lichaamsbouw, in neigingen en aanleg (…) moet daarom ook bij de vorming en opvoeding worden gehandhaafd en bevorderd. (…) Deze regels moeten naar tijd en plaats volgens de regels van de christelijke voorzichtigheid op alle scholen worden toegepast…‘ https://www.rkdocumenten.nl/rkdocs/index.php?mi=600&doc=644&id=3344. Geraadpleegd 27.02.2022.
• In het spoor hiervan houden ook de karmelieten nog heel lang aarzelingen.
  Bron: Geest, W. van der, De Organisatiecultuur van Carmel, 1922-2000, 57-58; vgl. 65-6; 68, 82. Dit betreft de manuscriptversie dd. 02.12.2021 van de dissertatie waarop Van der Geest in 2022 hoopt te promoveren. 
• De inhoud van het onderwijs stellen Titus en de zijnen zich katholiek voor. Naar de geest van hun kerk zijn ze huiverig voor te veel ‘intellectualisme’ en te veel natuurwetenschappen. Hun voorkeur gaat uit naar onderwijs waarin alle verschillende vakken samenkomen ‘binnen het geheel van het godsgeloof.’ 
  Bron: Van der Geest, Organisatiecultuur,  75; vgl. 82.
• Zoals Titus het in 1930 zegt: ‘De goede daad … moet voortspruiten uit het bewust zijn, dat onze vereeniging met God ons ertoe verplicht.’
  Bron: Brandsma, T, Godsbesef. Rede van Titus Brandsma als rector magnificus van de Katholieke Universiteit Nijmegen, bij gelegenheid van de viering van de dies natalis op 17 oktober 1932. https://titusbrandsmateksten.nl/godsbegrip/, geraadpleegd 25.02.2022.
• Onderwijs moet mensen verheffen, dat is wezenlijker dan leerprestaties. Dit is wat Titus uitdrukt in de veel geciteerde zin: ‘Kennis is nog maar de halve ontwikkeling.'
  Bron: Van der Geest, Organisatiecultuur, 76.
• ‘Hij had iets ontwapenend zuivers over zich’, schrijft Loe de Jong in in 1974 over Titus.  
  Bron: Jong, L. de, Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog 5, tweede helft: maart ’41-juli ’42 (‘s_Gravenhage 1974), 755.
• Hard op de inhoud, zacht op de mens. Titus overlijdt op 26 juli 1942.
  Bron: Volgens gangbare overlevering is Titus Brandsma met een injectie gedood. Zo staat het ook nog in de versie in het Carmel Magazine. C. Lüthy heeft er echter op gewezen dat niet kan worden aangetoond dat Titus daadwerkelijk op deze wijze om het leven is gebracht: ‘Pen, palm en prikkeldraad’, in: Lüthy, C., F. Wijsen en M. De Kessel, Titus Brandsma. Van held tot heilige (Baarn 2022), 28.
• Op zondag 3 november 1985 verklaart paus Johannes Paulus II (inmiddels zelf heilig) Titus Brandsma zalig ‘als martelaar van het christelijk geloof.’
  Bron: De Volkskrant, 4 november 1985.
• De zaligverklaring is een bijzondere erkenning van de gehele katholieke kerk voor zijn daden. Daarbij is het een noodzakelijke stap om tot heiligheid te geraken. Wel is dan nog een wonder nodig, een gebeurtenis die zonder de voorspraak van de zalige niet had kunnen worden bereikt. Hier komt Michael Driscoll in beeld, net als Titus karmeliet en werkzaam in de Amerikaanse staat Florida. Bij hem wordt in 2007 een agressief melanoom geconstateerd. Driscoll roept dan als bewonderaar van Titus diens hulp in.
  Bron: https://ocarm.org/en/item/5434-update-on-cure-of-fr-michael-driscoll-o-carm. Geraadpleegd 28.02.2022.

Fotografie pagina 7, 9 en 10

De redactie heeft bij Het Hooghuis (locatie Titus Brandsmalyceum) en Twents Carmel College (locatie Lyceumstraat) foto's opgevraagd uit hun archieven en toestemming gekregen deze te publiceren. Daarbij is getracht alle rechthebbenden bij geplaatste foto’s te achterhalen. Helaas is dat niet overal gelukt. Ben je rechthebbende, dan kun je je melden via: [email protected].